Kwalifikacja Grupy Kapitałowej jako holdingu

W ramach powiązania holdingowego funkcjonuje zawsze podmiot dominujący i podmioty zależne, których struktura i zakres powiązania określone zostały pomiędzy nimi wewnętrznie.

Pojęciami powiązanymi z tą kategorią, mającymi podstawy prawne w przepisach polskiego prawa, jest pojęcie grupy kapitałowej, w ramach której samodzielne podmioty gospodarcze (spółki) zostały powiązane pod względem kapitałowym. W tym kontekście podkreślany jest zwykle fakt istnienia wzajemnych powiązań samodzielnych przedsiębiorstw funkcjonujących pod jednym kierownictwem, co określane bywa jako koncern (jednak również bez normatywnego odniesienia do tej kategorii w przepisach), przy czym nieformalny koncern faktyczny określany jest właśnie mianem holdingu. Holding w tym znaczeniu rozumiany jest jako związek przedsiębiorstw, oparty na istniejących powiązaniach kapitałowych i personalnych, bez konieczności zastosowania dodatkowych umów zawieranych pomiędzy podmiotem dominującym, a podmiotami powiązanymi (zależnymi), w zakresie sprawowania funkcji kierowniczych czy też zarządzających, aczkolwiek zawarcie takich umów jest dopuszczalne prawnie i będzie powodowało określone następstwa prawne.

W polskim prawie gospodarczym, w zakresie regulacji dotyczących spółek handlowych, istnieją szczególne normy dotyczące funkcjonowania spółki dominującej i zależnej. Przede wszystkim tzw. spółki dominujące i spółki powiązane (zależne) zostały prawnie zdefiniowane w art. 4 KSH. Definicja spółki dominującej oparta o powołane przepisy prawa wskazuje, w ramach regulowanego stosunku prawnego dominacji, na wymóg wystąpienia jednej z kodeksowo wymienionych przesłanek, które co do zasady objawiają się w wymogu istnienia określonej zależności kapitałowej, personalnej lub faktycznej (w oparciu o umowy cywilnoprawne). Analogicznie została zdefiniowana spółka powiązana (spółka zależna).

Ogólna regulacja dotycząca zależności spółek kapitałowych określonych ustawowo jako dominująca i zależna prowadzi do wniosku, iż ze spółka kapitałową zależną mamy do czynienia w sytuacji, w której spółka dominująca:

– dysponuje bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu, także jako zastawnik albo użytkownik, bądź w zarządzie innej spółki kapitałowej (spółki zależnej), także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub

– jest uprawniona do powoływania lub odwoływania większości członków zarządu innej spółki kapitałowej (spółki zależnej), także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub

– jest uprawniona do powoływania lub odwoływania większości członków rady nadzorczej innej spółki kapitałowej (spółki zależnej), także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub

– ma więcej niż połowę członków zarządu z uwagi na to, że więcej niż połowę zarządu spółki zależnej stanowią członkowie zarządu lub członkowie rady nadzorczej spółki dominującej, lub

– wywiera decydujący wpływ na działalność spółki kapitałowej zależnej, w szczególności na podstawie umów określonych w art. 7 KSH (o zarządzanie lub o przekazywanie zysku).

Specyficzne pojęcie „grupy kapitałowej” jest uregulowane w Ustawie Pdop. Artykuł 1a Ustawy Pdop stanowi, iż jako podatkową grupę kapitałową należy rozumieć powiązanie spółek prawa handlowego mających osobowość prawną, które pozostają ze sobą w związkach kapitałowych. W ramach grup kapitałowych rozróżniane są spółki dominujące oraz spółki zależne, przy czym spółką dominującą jest spółka która posiada bezpośrednio 95 % udziału w kapitale zakładowym lub w części kapitału zakładowego pozostałych spółek, zwanych spółkami zależnymi.

Dodać wypada, że stosunek powiązania spółek prawa handlowego, na zasadach określonych w prawie polskim, został wyczerpująco uregulowany i nie podlega rozszerzeniu na inne kategorie powiązania faktycznego lub prawnego. W szczególności należy wskazać, iż inne zależności kapitałowe, powodujące, że podmiot powiązany nie spełnia kryteriów kodeksowych (KSH), przewidzianych dla pojęcia spółki zależnej czy dominującej, nie buduje omawianej zależności, i z punktu widzenia implikacji dla tworzonej grupy kapitałowej są generalnie prawnie obojętne.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *