Optymalne podatkowo metody motywowania pracowników, część 2

W opinii autora wartość nagród przyznanych  pracownikom w ramach konkursu, stanowi dla nich, zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o PDOF przychód ze stosunku pracy, który podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast z punktu widzenia przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych należy uznać, iż wydatki pracodawcy poniesione na wspomniane nagrody stanowić będą dla niego koszty uzyskania przychodu, ponieważ wpływają widocznie na osiągane przez pracodawcę przychody (nagrody jako czynnik motywujący do efektywniejszej pracy). Mając zatem na względzie, iż przekazanie nagród w ramach organizowanego przez pracodawcę konkursu, związanego z motywacją pracowników, będzie związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, przekazanie nagród nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT. Powyższe stanowisko jest również zgodne z orzecznictwem organów podatkowych, prezentowanych m.in. w interpretacji podatkowej Naczelnika Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego z dnia 22 maja 2006 r. (sygn. 1472/RPP1/443-283/06/AW).

Należy jednak podkreślić, iż dla bezpieczeństwa podatkowego pracodawcy, związanego z możliwością kwestionowania przez organy podatkowe związku przekazania towarów z działalnością podatnika, konieczne jest sporządzenie regulaminu takiego konkursu. Regulamin ten powinien uzależnić przyznawanie nagród za osiągnięcie pewnych wyników w pracy (np. związanych ze sprzedażą produktów podatnika).

Przekazanie bonów towarowych lub turystycznych

Pracodawca w ramach programu motywacyjnego może również zdecydować się na przekazywanie na rzecz pracowników bonów towarowych lub turystycznych (tzw. voucherów) uprawniających do otrzymania w oznaczonym terminie określonych towarów lub do skorzystania z usług. Przekazywanie bonów z punktu widzenia przepisów ustawy o PDOF skutkować będzie jednak koniecznością rozpoznania przychodu pracowników Spółki ze stosunku pracy (art. 12 ust. 1 ustawy o PDOF). Analizując natomiast kwestię zaliczenia wydatków na wspomniane bony w poczet kosztów uzyskania przychodów, trzeba zwrócić uwagę, iż generalnie wydatki ponoszone przez pracodawcę na rzecz pracowników, które wynikają z łączącego ich stosunku prawnego, wykazują związek z prowadzoną przez pracodawcę działalnością i osiąganymi z tego tytułu przychodami, wobec czego mogą być zaliczane do kosztów uzyskania przychodów. Należy jednak podkreślić, iż stosownie do treści art. 16 ust. 1 pkt 45 ustawy o PDOP, za koszty uzyskania przychodów nie uważa się wydatków pracodawcy na działalność socjalną, o której mowa w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS).

Z kolei ustawa o ZFŚS z dnia 4 marca 1994 r. przez działalność socjalną rozumie usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form krajowego wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, udzielanie pomocy materialnej – rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe. Zgodnie z ustawą przyznawanie świadczeń uzależnione powinno być od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej osoby uprawnionej do korzystania z ZFŚS. W związku z tym należy stwierdzić, iż do zakupu bonów towarowych przez Spółkę celem przekazania ich wszystkim pracownikom (bez oceny ich sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej), wyłączenie zawarte w art. 16 ust. 1 pkt 45 ustawy o PDOP nie znajdzie zastosowania. Tym samym wydatki Spółki na zakup bonów, voucherów stanowić mogą dla niej koszty uzyskania przychodu.
[page_break]
Dokonując analizy implikacji podatkowych przekazania bonów na gruncie podatku VAT, warto zwrócić uwagę, iż pojęcie bonów nie zostało zdefiniowane w ustawie o podatku od towarów i usług. W związku z tym, należy odwołać się do definicji słownikowej, zgodnie z którą bon, to „dowód uprawniający do otrzymania w oznaczonym terminie pewnych towarów, sum pieniędzy lub korzystania z usług” (Słownik Języka Polskiego PWN 1996 r.). Tym samym bon towarowy czy turystyczny nie jest towarem, a jedynie znakiem legitymacyjnym uprawniającym posiadacza bonów do ich wymiany na towary lub na usługę w postaci wycieczki.

Natomiast, jak już wspomniano, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zatem  wydanie bonów nie może być utożsamiane z dostawą towarów, a więc z czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż przedmiotem tej czynności prawnych jest bon stanowiący dokument uprawniający do zakupu towarów, który nie wypełnia definicji towaru określonej w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT. Zgodnie bowiem z tym przepisem towarami są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty. Natomiast bon stanowi rodzaj znaku legitymacyjnego upoważniającego do odbioru towaru lub świadczenia.

Przekazanie bonów towarowych oraz turystycznych z uwagi na specyfikę tej czynności nie mieści się również w definicji usług, o której mowa w art. 8 ustawy o VAT. Zgodnie z powołanym przepisem, opodatkowaniu VAT podlega każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki niemającej osobowości prawnej nie będące dostawą towarów w rozumieniu ustawy. W przypadku przekazania bonów nie mamy do czynienia ze świadczeniem usługi, ale z fizycznym przekazaniem dokumentu z którym związane jest określone uprawnienie.

Warto również zaznaczyć, iż pracodawcy nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia podatku naliczonego z tytułu nabycia bonów, gdyż zgodnie z przedstawioną argumentacją ich sprzedaż nie podlega opodatkowaniu VAT. Tym samym nie zostaje również spełniona przesłanka możliwości odliczenia podatku naliczonego wymagana do uznania nieodpłatnego przekazania lub świadczenia za opodatkowane na gruncie przepisów art. 7 ust.2 lub 8 ust.2 ustawy.

Reasumując powyższe, należy uznać że w świetle obecnie obowiązujących przepisów ustawy o VAT przekazanie bonów towarowych oraz turystycznych pracownikom nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.

Profilaktyka medyczna

Rosnącą popularnością, szczególnie po dniu 1 stycznia 2007 r. cieszą się pakiety medyczne, czyli usługi medyczne nabywane przez firmy na rzecz pracowników. Na zwiększenie atrakcyjności wspomnianych pakietów wpłynęła nowelizacja ustawy o PDOP. Albowiem z początkiem roku przestał obowiązywać przepis art. 16 ust.1 pkt 65 ustawy o PDOP, zgodnie z którym nie podlegały zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodu wydatki podatników na finansowanie usług medycznych dla pracowników. Tym samym wydatki te, w przypadku poniesienia ich przez pracodawcę będą podlegały zaliczeniu w poczet kosztów uzyskania przychodu. Natomiast wartość świadczeń przyznanych przez Spółkę na rzecz pracowników podlegać będzie opodatkowaniu na gruncie przepisów ustawy o PDOF, jako przychody ze stosunku pracy (art. 12 ust. 1 ustawy o PDOF).
[page_break]
Dokonując analizy opodatkowania podatkiem VAT przekazania przez pracodawcę świadczeń medycznych na rzecz swoich pracowników, należy zwrócić uwagę, że usługi medyczne są zwolnione z opodatkowania podatkiem VAT. Tym samym, pomimo braku związku przekazania tych usług z prowadzoną przez Spółkę działalnością gospodarczą, nieodpłatne przekazanie tych usług nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż Spółce nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia przedmiotowych usług. Podobne stanowisko w tej kwestii wyraził również Naczelnik Małopolskiego Urzędu Skarbowego w interpretacji podatkowej z dnia 17 czerwca 2005r. (sygn. akt PP1/443-59/05/MI/41375).

Szkolenia, kursy oraz studia

W opinii autora niezwykle interesującą ze względów podatkowych metodą motywacji pracowników jest sfinansowanie pracownikom wybranych szkoleń, kursów, a nawet studiów. Takie świadczenia, jeżeli spełniają warunki przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 90 ustawy o PDOF, podlegają zwolnieniu z opodatkowania PDOF. Wspomniany przepis zwalnia z opodatkowania wartość świadczeń przyznanych zgodnie z odrębnymi przepisami przez pracodawcę na podnoszenie kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego pracownika, z wyjątkiem wynagrodzeń otrzymywanych za czas urlopu szkoleniowego oraz za czas zwolnień z części dnia pracy, przysługujących pracownikom podejmującym naukę w szkołach lub podnoszącym kwalifikacje zawodowe w formach pozaszkolnych.

Odrębne przepisy, o których mowa w cytowanym przepisie to przede wszystkim Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych z dnia    12 października 1993 r. a także rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 3 lutego 2006 r. w sprawie uzyskiwania i uzupełniania przez osoby dorosłe wiedzy ogólnej, umiejętności i kwalifikacji zawodowych w formach pozaszkolnych. Przepisy te wymagają aby pracownik brał udział w zajęciach (np. kursie językowym) na podstawie określonego skierowania, udzielonego przez pracodawcę. Ponadto należy wskazać, że podmiot prowadzący szkolenie powinien posiadać odpowiednią akredytację lub wpis do ewidencji prowadzonej przez właściwą jednostkę samorządu terytorialnego. Spełnienie tych warunków pozwoli na skorzystanie ze wspomnianego wyżej zwolnienia z opodatkowania PDOF.

zobacz również:

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *