Prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupów dokonanych przed dniem rejestracji

Angażując się w niezwykle trudny okres jakim jest rozpoczęcie działalności, przedsiębiorcy zdarza się „zapomnieć” dokonać w odpowiednim momencie rejestracji na potrzeby podatku od towarów i usług (dalej: VAT). Z drugiej jednak strony, dopóki nie następuje sprzedaż bądź świadczenie usług, nie ma nawet takiego obowiązku, gdyż ustawa VAT stanowi i, iż podatnicy są zobowiązani przed dniem dokonania pierwszej czynności opodatkowanej podatkiem VAT złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne. W tym momencie pojawia się podstawowe pytanie, czy dokonując nabycia towarów bądź usług przed dniem rejestracji, podatnik pozbawia się prawa do zwrotu podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT.
W myśl art. 88 ust. 4 ustawy VAT obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni. Przepis ten nie zabrania jednak odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupów dokonanych przed dniem rejestracji, gdyż podatnik nabywa prawo do odliczenia podatku naliczonego w momencie otrzymania faktury. Chcąc jednak uprawnienie to zrealizować, podatnik musi posiadać status podatnika VAT czynnego, czyli dokonać rejestracji. Pogląd ten zresztą potwierdzają urzędy skarbowe (przykładowo: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 18 stycznia 2010 r, sygn. IBPP2/443-1024/09/LŻ). Ponadto, Europejski Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniach wydanych w sprawach C-110/98 oraz C-400/98 wskazał, iż z uwagi na fakt, że status podatnika podatku od towarów i usług nie zależy od dokonania obowiązków rejestracyjnych, zasadnym jest, aby odliczenie podatku przysługiwało także w stosunku do pierwszych wydatków inwestycyjnych poniesionych w celu i z zamiarem rozpoczęcia czynności opodatkowanych. Skoro wiemy już, że przysługuje nam prawo do obniżenia podatku VAT, to drugim niezwykle ważnym pytaniem będzie, w jaki sposób możemy uzyskać zwrot?
Zasadą w VAT jest, iż prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę (z pewnymi wyjątkami). Jeżeli w tym terminie podatnik nie dokona obniżenia kwoty podatku należnego, może kwotę tę obniżyć w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych. W naszym przypadku przedsiębiorca uzyskał jednak faktury znacznie wcześniej niż dwa okresy rozliczeniowe przed dokonaniem formalnej rejestracji, czy w takim przypadku technicznie nie będzie mógł skorzystać z przysługującego mu prawa? Zgodnie z podejściem organów skarbowych (przykładowo: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 2 luty 2010 r., sygn. ILPP2/443-1746/09-2/MN) odliczenie podatku VAT wynikającego z faktur dokumentujących poniesienie kosztu przed dniem rejestracji powinno nastąpić poprzez złożenie deklaracji VAT za okresy rozliczeniowe, w których podatnik otrzymywał faktury VAT. Ponadto, złożenie takich deklaracji powinno być poprzedzone skorygowaniem złożonego przez podatnika zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R, poprzez wskazanie w nim jako daty rozpoczęcia wykonywania działalności opodatkowanej daty poniesienia pierwszego wydatku, poniesionego w celu i z zamiarem wykonywania czynności opodatkowanych. Z powyższego wynika więc, że podatnik chcący obniżyć podatek należny będzie zmuszony wykonać dodatkową pracę administracyjna związaną z przygotowaniem deklaracji VAT za okresy, w których nabył towary bądź usługi, oraz korekty deklaracji VAT-R. Uniknięcie przygotowania „dodatkowych” deklaracji VAT będzie możliwe jedynie, gdy nabycie towarów bądź usług miało miejsce tylko w dwóch okresach poprzedzających rejestrację na potrzeby podatku VAT. Gdy już przedsiębiorca upora się z przygotowaniem deklaracji, pozostaje mu tylko czekać na przelew bankowy, tylko kiedy to nastąpi?

Zgodnie z ustawą VAT, w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Sam zwrot następuje co do zasady w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika, z możliwością (pod pewnymi warunkami) skrócenia terminu do 25 dni. Jednak możliwość obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony ma miejsce w przypadku gdy podatnik wykazał podatek należny, a więc gdy rozpoczęto sprzedaż opodatkowaną lub opodatkowane świadczenie usług. Natomiast w sytuacji, gdy okres inwestycyjny przedłuża się, w związku z czym podatnik nie wykonuje czynności opodatkowanych, to zarejestrowanemu podatnikowi przysługuje, na jego umotywowany wniosek złożony wraz z deklaracją podatkową, zwrot kwoty podatku naliczonego, podlegającego odliczeniu od podatku należnego w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej w terminie 180 dni. Istnieje co prawda możliwość skrócenia tego terminu do 60 dni, jednak związane jest to ze złożeniem w urzędzie skarbowym odpowiedniego zabezpieczenia majątkowego.

Jedna myśl na temat “Prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupów dokonanych przed dniem rejestracji”

  1. witam,

    ja również piszę w tej sprawie, jak z roliczaniem dotacji z PUP w KPiR oraz amortyzacji.
    Chciałbym poprosić o link do interpretacji podatkowych, jeżeli takowy został utworzony w Waszym serwisie.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *