Dywidenda rzeczowa nie jest przychodem spółki – wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 1461/10

Stan faktyczny oraz stanowisko WSA
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej podatnik wskazał, że zamierza wypłacić udziałowcowi dywidendę w formie niepieniężnej, tj. w postaci przeniesienia własności nieruchomości. Zapytał, czy wypłata dywidendy w formie niepieniężnej będzie skutkowała po stronie podatnika powstaniem przychodu w rozumieniu art. 12 ust. 1 u.p.d.o.p.1 W ocenie podatnika wypłata dywidendy w formie niepieniężnej powoduje powstanie przychodu z udziału w zyskach osób prawnych jedynie po stronie udziałowca otrzymującego dywidendę.

Minister Finansów uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe. Uznał, że wypłata dywidendy w formie gotówkowej pozostawałaby dla podatnika neutralna podatkowo. Odmienna sytuacja ma jednak miejsce wtedy, gdy wypłata dywidendy następuje w formie niepieniężnej, kosztem majątku podatnika. W takim przypadku wypłatę dywidendy organ uznał za rodzaj zwolnienia się przez podatnika z długu wobec udziałowca, które powoduje powstanie przychodu podlegającego opodatkowaniu na podstawie art. 12 ust. 1 u.p.d.o.p. Zdaniem organu po stronie podatnika powstanie więc przychód z tytułu odpłatnego zbycia składników majątku trwałego w ich wysokości rynkowej, a jednocześnie odpowiadającej wartości wynagrodzenia z tytułu dywidendy przeznaczonego do wypłaty.

WSA we Wrocławiu uchylił zaskarżoną interpretację. Wskazał, że przepisy prawa podatkowego nie przewidują powstania obowiązku podatkowego z tytułu wypłaty dywidendy po stronie podmiotu, który tej wpłaty dokonuje. W rozpatrywanej sytuacji nie sposób ustalić, jakie trwałe przysporzenie majątkowe miałoby powstać po stronie podatnika. Zobowiązanie do wypłaty dywidendy jest jednostronnym zobowiązaniem po stronie spółki a uprawniony do jej otrzymania wspólnik nie jest zobligowany do żadnego świadczenia wzajemnego. W rezultacie realizacja zobowiązania, to jest wypłata dywidendy, zawsze następuje kosztem własnego majątku spółki. Wartość tego uszczuplenia zawsze będzie mieć taką samą wartość, niezależnie od tego, czy dywidenda jest wypłacana w formie pieniężnej czy rzeczowej. W konsekwencji wypłacająca dywidendę spółka nie uzyska z tego tytułu jakiegokolwiek przysporzenia majątkowego, które zgodnie z definicją przychodu za taki mogłpby zostać uznane. Trwały przyrost aktywów, który będzie stanowić przychód do opodatkowania powstanie tylko po stronie podmiotu otrzymującego swój udział w zysku spółki.

Teza
Na podstawie uzasadnienia omawianego orzeczenia można sformułować następującą tezę:
„Wypłata dywidendy w formie niepieniężnej nie powoduje po stronie wypłacającej ją spółki powstania przychodu podatkowego.”

Komentarz
W prezentowanym wyroku WSA we Wrocławiu podzielił stanowisko – pojawiające się już wcześniej w orzecznictwie innych sądów administracyjnych – w zakresie kwalifikacji podatkowo-prawnej czynności wypłaty dywidendy w formie niepieniężnej. Zgodnie z poglądem WSA wpłata takiej dywidendy powinna być traktowana w sposób analogiczny do wypłaty dywidendy pieniężnej, tj. nie może zostać uznana za czynność generującą powstanie przychodu po stronie wypłacającej spółki. Nie można bowiem mówić o powstaniu po stronie spółki w takiej sytuacji jakiegokolwiek realnego i trwałego przysporzenia majątkowego. Wręcz przeciwnie, poprzez wypłatę dywidendy majątek spółki zostaje uszczuplony.

Jak wspomniano podobne stanowisko prezentowały już wcześniej inne składy orzekające sądów administracyjnych. Tak samo uznały m.in. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 29 kwietnia 2010 roku, sygn. akt III SA/Wa 374/10 oraz WSA w Kielcach w wyroku z dnia 25 marca 2010 roku, sygn. akt I SA/Ke 120/10. Odmienne poglądy prezentują natomiast organy podatkowe, w ocenie których dywidenda rzeczowa skutkuje po stronie wypłacającej spółki powstaniem przychodu podatkowego (tak m.in. Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia 28 stycznia 2011 roku nr IPPB3/423-788/10-2/GJ oraz z dnia 18 stycznia 2011 roku nr IPPB3/423-734/10-2/GJ).

Wskazana rozbieżność w stanowiskach prezentowanych przez wojewódzkie sądy administracyjne oraz organy skarbowe powoduje, że omawiane zagadnienie będzie można uznać za rozstrzygnięte dopiero wówczas, gdy w sprawie jednolicie wypowie się Naczelny Sąd Administracyjny. Do tego czasu podatnikom pozostaje powoływanie się w sporach z organami skarbowymi na wymienione orzeczenia WSA oraz wiara w korzystne rozstrzygnięcie problemu przez NSA.

\"\"
1) Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *