Nowe przepisy oznaczają więc przyspieszenie momentu deklarowania VAT od usług budowlanych i budowlano-montażowych. W obecnym stanie prawnym, faktura nie ma znaczenia dla rozliczania VAT. Obowiązek podatkowy od tych usług powstaje 30. dnia od dnia wykonania usług, chyba że wcześniej otrzymano całość lub część zapłaty – wówczas z chwilą otrzymania zapłaty. Zazwyczaj więc fakturę wystawia się tuż po podpisaniu protokołu odbioru robót budowlanych, lecz przesuwa się ją do rozliczenia VAT do następnego miesiąca, kiedy przypada 30. dzień od dnia wykonania robót określony w protokole. Po 1 stycznia 2014 r. wystawienie faktury będzie generowało obowiązek zadeklarowania VAT z takiej faktury.
Analogicznie, jak w obecnym stanie prawnym, otrzymanie przedpłaty, zaliczki, zadatku, raty na poczet wykonania usług budowlanych lub budowlano-montażowych będzie rodziło obowiązek podatkowy w VAT w miesiącu jej otrzymania. Fakturę na zaliczkę trzeba będzie wystawić nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu jej otrzymania (art. 106i ust. 2 w związku z art. 19 a ust. 8).
Częściowe wykonanie usług budowlanych lub budowlano-montażowych będzie powodowało powstanie obowiązku podatkowego, jeżeli usługi będą przyjmowane przez usługobiorcę i będzie on zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia za częściowe wykonanie. Wynika to z art. 19 a ust. 2 nowej ustawy o VAT zgodnie z którym w odniesieniu do przyjmowanych częściowo usług, usługę uznaje się również za wykonaną, w przypadku wykonania części usługi, dla której to części określono zapłatę. Oznacza to, że identycznie jak obecnie, po akceptacji etapu prac przez zamawiającego w protokole odbioru robót, wykonawca powinien wystawić fakturę i rozliczyć VAT, z tym że obowiązek podatkowy powstanie już z chwilą wystawienia faktury. Trzeba jednak zaznaczyć, że nowe przepisy nie wymagają dla powstania obowiązku podatkowego, aby odbiór robót był dokonywany na podstawie protokołów zdawczo-odbiorczych. W teorii częściowe przyjęcie prac budowlanych lub budowlano-montażowych może być potwierdzone w dowolnej formie.
Nowe przepisy dotyczące obowiązku podatkowego dotyczą czynności wykonanych od dnia 1 stycznia 2014 r. (art. 7 ustawy zmieniającej). W rezultacie, jeżeli usługę budowlano lub budowlano-montażową wykonano jeszcze w 2013 r., czyli protokół odbioru robót został podpisany do 1 stycznia 2014 r., trzeba będzie stosować do niej stare zasady rozliczenia VAT. Natomiast, gdyby protokół odbioru robót został podpisany już w 2014 r., obowiązek podatkowy od tej usługi powstanie według nowych zasad.
