Świąteczne świadczenia dla pracowników na gruncie podatku dochodowego

Na gruncie podatku dochodowego interesująca jest zarówno forma przekazywanych prezentów czy organizowanych spotkań, jak również źródło ich finansowania. W zależności bowiem od tych ustaleń, konsekwencją może być zastosowanie zwolnienia lub opodatkowanie przychodów osiągniętych z tego tytułu przez pracowników.
Świąteczne bonusy występują najczęściej w formie pieniężnej lub pod postacią bonów czy też paczek. Świadczenia te finansowane są bądź ze środków obrotowych zakładu pracy, lub też z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. W przypadku finansowania z ZFŚS, otrzymane przez pracownika przysporzenie może korzystać ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PDOF, zgodnie z którym świadczenia pieniężne lub rzeczowe, których finansowanie pochodzi w całości ze środków ZFŚS i związane jest z działalnością socjalną firmy, podlegają zwolnieniu z opodatkowania pod warunkiem, że ich wartość nie przekroczyła w roku podatkowym 380 zł. Jednocześnie jednak powyższe zwolnienie nie obejmuje bonów, talonów lub innych znaków, uprawniających do ich wymiany na towary lub usługi, bowiem nie są one uznawane za świadczenia rzeczowe w rozumieniu ustawy. Analiza powyższego przepisu prowadzi do wniosku, iż opodatkowaniu – bez względu na wartość – będą podlegały te świadczenia, których źródło finansowania pochodzi ze środków obrotowych firmy albo gdy przybierają one formę znaków (m.in. bonów lub talonów) wymienialnych na inne dobra. Natomiast w przypadku pozostałych świadczeń rzeczowych (np. paczek) oraz pieniężnych wypłacanych z ZFŚŚ, opodatkowaniu podlegać będzie nadwyżka ponad kwotę 380 zł. Jeżeli jednak świadczenie przekazywane jest w części ze środków obrotowych, a w części ze środków funduszu, wówczas opodatkowana będzie cała wartość świadczenia. Należy również pamiętać, iż świadczenia z ZFŚS powinny mieć charakter socjalny – oznacza to, iż wydanie, a także wartość benefitów powinny być zróżnicowane ze względu na sytuację życiową, materialną lub rodzinną pracownika.
W odniesieniu do bonów towarowych kilkukrotnie podejmowana była inicjatywa ustawodawcza zmierzająca do objęcia ich dyspozycją art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PDOF. W listopadzie 2012 r. złożona została także skarga do Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie – jej podstawą jest dyskryminacja określonych form świadczeń socjalnych kosztem innych. Ze względu na fakt, że przepisy nie zostały dotychczas zmienione, a Trybunał nie wydał jeszcze rozstrzygnięcia w omawianej sprawie, pracodawcy zmuszeni są poszukiwać alternatywnych dla bonów i talonów form świadczeń. W ostatnim czasie popularność zyskują m.in. karty przedpłacone wydawane w formie kart podarunkowych. Umożliwiają one podobnie jak bony realizację transakcji w punktach handlowo – usługowych, a ich główną korzyścią jest fakt, iż większość organów podatkowych potwierdza, iż należy je traktować jako ekwiwalent pieniądza i tym samym przy spełnieniu pozostałych warunków z art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy PDOF ich otrzymanie przez pracowników stanowi dla nich przychód zwolniony z opodatkowania (przykładowo, powyższe potwierdziła Izba Skarbowa w interpretacji indywidualnej dnia 4 czerwca 2013 r., sygn. ILPB2/415-219/13-2/WS oraz Minister Finansów w piśmie z dnia 5 stycznia 2010 r. będącym odpowiedzią na interpelację poselską). Należy jednak zaznaczyć, iż kwestia zastosowania zwolnienia dla omawianych kart budzi pewne wątpliwości w doktrynie. Tym samym, nie można jednoznacznie wykluczyć ryzyka konieczności opodatkowania tego rodzaju świadczeń pozapłacowych.
Innym sposobem motywowania pracowników jest organizacja imprez integracyjnych, w tym spotkań świątecznych. Organy podatkowe co do zasady nie mają wątpliwości, iż uczestniczenie w takim wydarzeniu (podczas którego m.in. spożywany jest darmowy poczęstunek) przysparza zatrudnionym w firmie osobom nieodpłatnych korzyści, które należy im doliczyć do przychodów. Kontrowersje pojawiają się natomiast w kontekście samej możliwości potencjalnego uczestnictwa w tych spotkaniach. Niektóre organy podatkowe oraz sądy administracyjne przyjmują bowiem, iż umożliwienie pracownikowi udziału w imprezie stanowi już podstawę do obliczenia i opodatkowania przychodu. Inne, pozytywne dla podatników stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 maja 2013 r. (sygn. II FSK 1812/11). NSA potwierdził, iż w przypadku, gdy opłata z tytułu spotkania wigilijnego wnoszona jest ryczałtowo, tj. bez względu na to, czy pracownik ze świadczeń korzystał czy też nie, brak jest podstaw do ustalenia dla konkretnego pracownika kwoty przychodu uzyskanego z tytułu finansowania przez pracodawcę kosztów organizowanej imprezy. Kolejne wyroki pokażą czy powyższa linia orzecznicza zostanie ugruntowana.
Pracodawca planujący organizację wigilii pracowniczej, bądź zamierzający nagrodzić swoich pracowników w formie świadczeń pozapłacowych, powinien brać pod uwagę źródła finansowania, jak również formę przekazywanych świadczeń. W zależności od podjętych w tym zakresie decyzji, rezultat jego działań może bowiem spowodować powstanie obciążeń podatkowych po stronie zatrudnionych w firmie osób, będących beneficjentami świadczeń.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *