Stosownie do treści art. 20a ustawy o VAT w przypadku przemieszczenia towarów do miejsca odpowiadającego magazynowi konsygnacyjnemu w celu ich późniejszej dostawy podatnikowi podatku od wartości dodanej obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dostawy towarów, nie później jednak niż z chwilą wystawienia faktury potwierdzającej tę dostawę podatnikowi podatku od wartości dodanej. Trzeba mieć jednak na uwadze, iż opisywany przepis jest w tym zakresie wielce nieprecyzyjny, gdyż nie określa jak czyni to art. 2 pkt 27c VATU momentu dostawy jako dnia pobrania towaru z magazynu, wskazując jedynie ogólnie na moment dostawy. W opinii autora, datą dokonania dostawy w tym przypadku będzie również moment pobrania przez nabywcę towarów z magazynu.
Rozpoznanie obowiązku w sposób określony w art. 20a ust. 1 VATU jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących przesłanek:
– przemieszczenia towarów dokonuje podatnik, który nie jest zarejestrowany jako podatnik podatku od wartości dodanej w państwie członkowskim zakończenia transportu lub wysyłki;
– podatnik, który przemieszcza towary do miejsca odpowiadającego magazynowi konsygnacyjnemu, prowadzi ewidencję towarów przemieszczanych do tego miejsca zawierającą datę ich przemieszczenia, datę dostawy towarów podatnikowi podatku od wartości dodanej, dane pozwalające na identyfikację towarów.
– nabywca posiada status podatnika podatku od wartości dodanej w kraju, do którego towary są przemieszczane;
– nabywca jest obowiązany wykazać dokonane przemieszczenie towarów w państwie członkowskim położenia magazynu w kwartale, w którym u polskiego podatnika powstał obowiązek podatkowy z tytułu tej dostawy;
W świetle wskazanych przepisów należy zauważyć, iż polski dostawca może napotkać na wiele problemów związanych z rozliczeniem dostaw do magazynu konsygnacyjnego położonego zagranicą. Szczególne ryzyko związane z uzależnieniem rozliczenia obowiązku podatkowego przez polskiego podatnika od rozpoznania tego obowiązku przez jego kontrahenta w tym samym kwartale. Wątpliwości budzi przede wszystkim brak możliwości skontrolowania przez polskiego dostawcę momentu, w którym obowiązek podatkowy rozliczył nabywca. Niestety w przeciwieństwie do podatnika takie możliwości kontrolne będą posiadały organy podatkowe, co w przypadku wykazania nieprawidłowości w tym zakresie będzie prowadziło do stwierdzenia, iż podatnik nie miał prawa do rozliczenia obowiązku podatkowego w chwili dokonania dostawy. Tym samym dostawca będzie zobowiązany do rozliczenia obowiązku podatkowego z uwzględnieniem momentu przemieszczenia towarów do magazynu, w oparciu o regulacje ogólne, określone w art. 20 ust. 1-3 VATU.
Natomiast zgodnie z art. 20a ust. 3 VATU w przypadku powrotnego przemieszczenia towarów przez podatnika, który pierwotnie dokonał ich przemieszczenia, lub na jego rzecz, które nie były przedmiotem dostawy, nie powstaje obowiązek podatkowy w wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów i wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów w odniesieniu do tych towarów. Trzeba jednak dodać, iż powyższe powrotne przemieszczenie powinno być udokumentowane w ewidencji prowadzonej dla danego magazynu konsygnacyjnego.
