Sprawozdanie finansowe – kto powinien je sporządzać i składać?

W praktyce są to m.in. wszelkie spółki prawa handlowego, fundacje, stowarzyszenia czy jednostki badawczo-rozwojowe. Obowiązkowi temu nie podlegają zatem osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą oraz spółki cywilne osób fizycznych.
Czy zatem złożenie samego sprawozdania finansowego jest wystarczające?
Nie. Sformułowanie „składanie sprawozdania finansowego” jest rozumiane szerzej niż wynika wprost z jego brzmienia. W praktyce chodzi o złożenie pełniejszej dokumentacji na którą to dodatkowo składają się opinia biegłego rewidenta (gdy badanie sprawozdania jest obligatoryjne), odpis uchwały bądź postanowienia organu zatwierdzającego o zatwierdzeniu rocznego sprawozdania finansowego i podziale zysku lub pokryciu straty, sprawozdanie z działalności jednostki (w przypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, spółek akcyjnych, spółek komandytowo-akcyjnych, spółdzielni oraz przedsiębiorstw państwowych).
W jakim terminie należy sporządzić i złożyć w KRS sprawozdanie finansowe z załącznikami?
Zgodnie z treścią art. 52 Ustawy o Rachunkowości, sprawozdanie finansowe powinno zostać sporządzone maksymalnie w ciągu 3 miesięcy od dnia bilansowego. W większości przypadków, oznacza to, że termin na sporządzenie sprawozdania upływa 31 marca, gdyż najczęściej rok obrotowy jednostek pokrywa się z rokiem kalendarzowym.
Następnie w ciągu 6 miesięcy od dnia bilansowego, tj. do 30 czerwca (przy powyższych założeniach ) sprawozdanie finansowe musi zostać zatwierdzone przez organ zatwierdzający czyli zgromadzenie udziałowców, akcjonariuszy, właścicieli.
W ciągu 15 dni od daty zatwierdzenia, kompletne sprawozdanie finansowe należy złożyć we właściwym Sądzie Rejestrowym. W przypadku niezatwierdzenia sprawozdania w terminie, należy je złożyć w ciągu 15 dni od daty upływu terminu na zatwierdzenie. Ponownie zakładając, że rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, 15 lipca mija ostateczny termin złożenia sprawozdania w Sądzie Rejestrowym.
Kiedy sprawozdanie podlega obowiązkowo badaniu biegłego rewidenta?
Ustawodawca rzeczywiście wymienia jednostki, których sprawozdania finansowe obowiązkowo podlegają badaniu przez jednostki zajmujące się rewizją finansową. Swój zamysł wyraził w Ustawie o Rachunkowości w art. 62. Stosownie do brzmienia tego przepisu, obowiązkowemu badaniu sprawozdań podlegają jednostki, które w poprzedzającym roku obrotowym, za który sporządzono sprawozdania finansowe, spełniły przynajmniej dwa z trzech poniższych warunków:

a) średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło co najmniej 50 osób,
b) suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowiła równowartość w walucie polskiej co najmniej 2 500 000 euro,
c) przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowy stanowiły równowartość w walucie polskiej co najmniej 5 000 000 euro.

Ponadto, obowiązkowi badania podlegają bezwzględnie sprawozdania finansowe spółek akcyjnych, banków, jednostek ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, funduszy emerytalnych czy instytucji działających na podstawie przepisów o obrocie papierami wartościowymi oraz funduszy inwestycyjnych. Zatem jak widać, obowiązek badania spoczywa w szczególności na „dużych” jednostkach oraz działających w określonych branżach.

O czym w szczególności należy pamiętać dokonując wyboru biegłego rewidenta?
Istotne jest, aby biegły rewident, który będzie badał sprawozdanie finansowe miał możliwość brania udział w inwentaryzacji „znaczących składników majątku”, na podstawie art. 66 ust. 5 Ustawy o Rachunkowości.  Określenie to nie jest wprost zdefiniowane, jednakże dla każdej jednostki w zależności od branży czy profilu działalności może to być coś innego. W praktyce jednak należy uznać, że aktywa posiadające znaczącą wartość w stosunku np. do sumy bilansowej czy przychodów jednostki są znaczącymi składnikami majątku. Dla przykładu w jednostce produkcyjnej z pewnością będą nimi np. wyroby gotowe. Istotne jest zatem, aby badanie biegłego rewidenta zostało zaplanowane w terminie, w którym należy dokonać inwentaryzacji składników aktywów tzn. minimum 3 miesiące przed dniem bilansowym, a nie później niż 15 dni po dniu bilansowym.
Równie ważne jest, aby wyboru biegłego rewidenta nie dokonywał zarząd jednostki. Rewizja finansowa przeprowadzona przez tak wybrany podmiot może być uznana za nierzetelną, zatem ustawodawca z mocy prawa uznaje ją za nieważną, dając temu wyraz w art. 66 ust. 6 Ustawy o Rachunkowości.
Ważne jest zatem, aby ze szczególną uwagą planować wizytę biegłego rewidenta, dochowywać ustawowych terminów i procedur.

Dodaj komentarz