Stan faktyczny oraz stanowisko NSA
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej podatnik wskazał, że prowadzi sieć sklepów delikatesowych, sprzedając detalicznie towary opodatkowane różnymi stawkami podatku od towarów i usług. Po analizie przepisów prawa krajowego oraz ustawodawstwa Unii Europejskiej, a także orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE podatnik nabrał wątpliwości, czy faktycznie krajowe regulacje określające zakres stosowania na towary spożywcze obniżonej stawki podatku są legalne z perspektywy przepisów prawa unijnego. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym podatnik zapytał, czy ma prawo stosować obniżoną stawkę podatku na towary opisane we wniosku bezpośrednio na podstawie art. 98 ust. 2 oraz załącznika III poz. 1 Dyrektywy 2006/112/WE¹. Zdaniem podatnika ma on prawo stosować wymienione w pytaniu przepisy bezpośrednio.

Minister Finansów uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe. Stwierdził, że obniżoną stawką VAT objęte są wybrane towary i usługi, wymienione w załączniku nr 3 do u.p.t.u.² Spółka nie może więc stosować tej stawki bezpośrednio na podstawie Dyrektywy 2006/112/WE. Minister Finansów wskazał również, że przepisy wynikające z dyrektywy w świetle systemu prawa krajowego nie są przepisami podlegającymi interpretacji w drodze art. 14b Ordynacji podatkowej.

WSA w Krakowie oraz NSA nie podzieliły argumentacji zaprezentowanej przez organ. NSA wyjaśnił, że interpretacje indywidualne wydawane są w przedmiocie przepisów prawa podatkowego zdefiniowanych w art. 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Pomimo tego, że przepisy unijne nie zostały wprost wymienione w tym przepisie, to biorąc pod uwagę konstytucyjny katalog źródeł prawa – obejmujący także prawo stanowione przez organizację międzynarodową, której Polska jest członkiem – należy uznać, że przepisy zawarte w aktach prawa unijnego są źródłem prawa dla państw członkowskich. W konsekwencji w pojęciu „przepisów prawa podatkowego” w rozumieniu art. 14b § 1 w zw. z art. 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej mieszczą się również przepisy dyrektyw unijnych, w tym obowiązującej w zakresie VAT Dyrektywy 2006/112/WE. Biorąc powyższe pod uwagę Minister Finansów w indywidualnej interpretacji powinien zbadać poprawność implementacji dyrektywy do krajowych aktów prawnych normujących podatek od towarów i usług. Zdaniem NSA organ udzielający interpretacji zobowiązany jest również do odmowy zastosowania normy krajowej w odniesieniu do hipotetycznego stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację, jeżeli prowadziłoby to do wydania indywidualnej interpretacji podatkowej niezgodnej z treścią normy dyrektywy.

Teza
Na podstawie uzasadnienia omawianego orzeczenia można sformułować następującą tezę:
„Organ udzielający interpretacji w trybie art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej w odniesieniu do hipotetycznego stanu faktycznego wynikającego z wniosku o interpretację, zobowiązany jest do wykładni przepisów u.p.t.u. w świetle celów i brzmienia Dyrektywy 2006/112/WE, jeżeli przepisy te odnoszą się do przedstawionego stanu faktycznego, a w przypadku stwierdzenia sprzeczności przepisów prawa krajowego z normami wynikającymi z tej Dyrektywy do odmowy zastosowania przepisów prawa krajowego.”

Komentarz
Wpływ przepisów prawa wspólnotowego oraz ich wykładni prezentowanej w wyrokach Trybunału Sprawiedliwości UE jest szczególnie widoczny na gruncie przepisów o VAT. Brzmienie poszczególnych przepisów oraz niezwykle bogate orzecznictwo Trybunału w tym zakresie stanowi często jeden z głównych argumentów w sporach prowadzonych przez podatników z organami skarbowymi. Równie często to właśnie regulacje wspólnotowe lub tezy orzeczeń TS UE są podstawą korzystnych dla podatników rozstrzygnięć polskich sądów administracyjnych.

Stanowisko zajęte przez NSA w omawianym wyroku stanowi kolejne potwierdzenie tego, że również na gruncie postępowania związanego z wydawanymi przez Ministra Finansów indywidualnymi interpretacjami przepisów prawa podatkowego, organ interpretacyjny jest zobowiązany do uwzględniania przepisów prawa wspólnotowego odnoszących się do przedstawionego przez podatnika stanu faktycznego. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu organy podatkowe są nie tylko zobowiązane do oceny zgodności przepisów krajowych z prawem wspólnotowym, lecz także – w przypadku stwierdzenia takiej niezgodności – obowiązane są do odmowy zastosowania właściwych przepisów prawa krajowego. Należy w tym miejscu wskazać, że NSA potwierdził pogląd wcześniej wyrażony już m.in. w wyroku NSA z dnia 11 marca 2010 roku, sygn. akt I FSK 61/09.

W konsekwencji wskazanych orzeczeń, występując z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, podatnicy są w pełni uprawnieni do uargumentowania własnego stanowiska nie tylko wykładnią bezpośrednio stosowanych przepisów prawa krajowego, lecz także posiłkując się odpowiednimi przepisami wspólnotowymi. Organ wydający interpretację powinien natomiast kompleksowo odnieść się do stanowiska podatnika, a zatem również zweryfikować to stanowisko przez pryzmat regulacji wspólnotowych.

1) Dyrektywa 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L. z 2006 r., Nr 347, poz. 1)
2) Ustawa z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.)