Skrócony tydzień pracy

Przykład
Czy praca w systemie skróconego tygodnia pracy powinna odbywać się w stałe dni tygodnia, czy mogą być one zmienne?
Praca w omawianym systemie czasu pracy może odbywać się w różne dni tygodnia. Strony mogą jednak w umowie o pracę zastrzec wybrane dni tygodnia, w które praca będzie się odbywać.
Doba pracownicza obejmuje kolejne 24 godziny, ale nie muszą one pokrywać się z dobą astronomiczną i mogą przypadać na godziny różnych dni kalendarzowych. Kolejne 24 godziny liczy się od momentu rozpoczęcia przez pracownika, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, pracy na danej zmianie. Doba pracownicza kończy się więc z upływem 24 godzin liczonych od rozpoczęcia pracy zgodnie z obowiązującym pracownika rozkładem czasu pracy (art. 128 § 3 pkt 1 k.p.). W ciągu jednego okresu rozliczeniowego granice doby pracowniczej mogą się zmieniać. Pracodawca, planując pracownikowi zmianę godzin rozpoczynania pracy powinien mieć na względzie zakaz planowania pracy w godzinach nadliczbowych, czyli nie ustalać godziny rozpoczynania pracy, jeśli nie skończyła się jeszcze doba, w której pracownik ostatnio pozostawał do jego dyspozycji.
Jedynie doba niedzielna i świąteczna zostały wyraźnie sprecyzowane w k.p. Przepis art. 1519 § 2 k.p. stanowi, że doba niedzielna lub świąteczna obejmuje 24 kolejne godziny między godzinami 6.00 kalendarzowej niedzieli lub dnia świątecznego a godziną 6.00 następnego dnia kalendarzowego, chyba że u danego pracodawcy została ustalona inna godzina. Pracodawca może ustalić inną granicę czasową niedzieli w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy, a pracodawca nie objęty tymi aktami – decyduje o tym sam, pod warunkiem, że okres ten będzie obejmował kolejne 24 godziny.
Przykład
Pracownik rozpoczął pracę w piątek o godzinie 11-ej. Pracował do godziny 20-ej. O której najwcześniej może mieć zaplanowaną pracę w sobotę?
Pracodawca może najwcześniej zaplanować pracownikowi pracę w sobotę od godziny 11–tej. O tej godzinie kończy się bowiem poprzednia doba pracownicza.
Przykładowy rozkład czasu pracy pracownika zatrudnionego w systemie skróconego tygodnia pracy na okres dwóch tygodni
 Pon.  Wt.  Śr.  Czw.  Piąt.  Sob.  Niedz.  Pon.  Wt.  Śr.  Czw.  Piąt.  Sob.  Niedz.
 10 h  10 h  10 h  10 h  10 h  10 h  10 h  10 h
Okresem rozliczeniowym jest okres, dla którego dokonuje się ustalenia, czy planowany czas pracy pracownika mieści się w granicach norm czasu pracy w obowiązującym systemie czasu pracy oraz czy nie zostanie przekroczona przeciętnie pięciodniowa norma czasu pracy, a także okres, po upływie którego dokonuje się rozliczenia czasu pracy tego pracownika.
Okres rozliczeniowy określony w miesiącach rozpoczyna się z początkiem pierwszego dnia pierwszego miesiąca i kończy się z upływem ostatniego dnia ostatniego miesiąca danego okresu rozliczeniowego. Nie ma tu znaczenia liczba dni w poszczególnych miesiącach. Dowolny miesiąc roku może być początkiem okresu rozliczeniowego.

Przykład

Czy pracodawca jest związany pisemnym wnioskiem pracownika o wprowadzenie mu systemu skróconego tygodnia pracy?
Pracodawca nie jest związany takim wnioskiem, co oznacza, że może, ale nie musi go uwzględnić. Taki wniosek nie jest ofertą, a jedynie propozycją warunków rokowań, co umożliwia pogodzenie interesów pracownika i pracodawcy.

Przykład

Jakie elementy powinien zawierać wniosek pracownika w sprawie zmiany systemu czasu pracy na system skróconego tygodnia pracy?
Przepisy k.p. nie wymieniają elementów, które powinien zawierać taki wniosek, ale wydaje się, że pracownik powinien wskazać w nim dni tygodnia, w których chciałby wykonywać pracę.
Pracownik zatrudniony w systemie skróconego tygodnia pracy może pracować w kolejno następujących po sobie dniach, np. od środy do piątku, lub w różnych dniach tygodnia, przedzielanych dniami wolnymi od pracy.
Zgodnie z art. 132 k.p. w każdej dobie każdemu pracownikowi przysługuje prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku. Oznacza to, że od 1 stycznia 2004 r. nie obowiązuje 4–godzinny limit dobowy godzin nadliczbowych ze względu na szczególne potrzeby pracodawcy.
Wprowadzenie obowiązku udzielenia pracownikowi 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku oznacza, że dobowy czas pracy pracownika wraz z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać 13 godzin.
Przykład
Pracownik zatrudniony jest w systemie skróconego tygodnia pracy (art. 143 k.p.). Obowiązuje go 12–godzinna dobowa norma czasu pracy. Pracodawca wydał mu polecenie pracy w godzinach nadliczbowych ze względu na szczególne potrzeby pracodawcy. Ile godzin ponadwymiarowych pracownik ten może przepracować w ciągu doby?
Pracownik ten może przepracować tylko 1 godzinę na dobę ponadwymiarowo. Praca w wyższym wymiarze naruszałaby jego prawo do 11–godzinnego nieprzerwanego odpoczynku dobowego.
Okres odpoczynku dobowego nie dotyczy:

  • pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy oraz
  • przypadków konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii (art. 132 § 2 k.p.). Jeśli jednak w powyższych przypadkach dojdzie do skrócenia 11–godzinnego odpoczynku dobowego, to należy zapewnić pracownikowi równoważny okres odpoczynku w danym okresie rozliczeniowym (art. 132 § 3 k.p.).

W każdym tygodniu pracownikowi przysługuje nieprzerwany 35 godzinny odpoczynek (art. 133 § 1 k.p.). Okres 35–godzinnego odpoczynku tygodniowego obejmuje 11-godzinny odpoczynek dobowy przypadający w danym dniu. Ustawodawca przewidział w art. 133 § 2 k.p. trzy wyjątki od obowiązku udzielania pracownikom 35–godzinnego nieprzerwanego odpoczynku tygodniowego. Odpoczynek tygodniowy może być skrócony do nie mniej niż 24 godzin w przypadku:

  • pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy,
  • konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii oraz
  • zmiany pory wykonywania pracy przez pracownika w związku z jego przejściem na inną zmianę, zgodnie z ustalonym rozkładem czasu pracy.

Pracodawca nie ma obowiązku udzielenia pracownikowi czasu wolnego w zamian za skrócenie tygodniowego okresu odpoczynku.
Odpoczynek tygodniowy powinien przypadać w niedzielę. W przypadkach, gdy praca jest dozwolona w niedzielę, tygodniowy odpoczynek może przypadać w innym dniu niż niedziela. Pracownika zatrudnionego w systemie skróconego tygodnia pracy można zatrudnić w pełnym lub niepełnym wymiarze czasu pracy, w zależności od tego czy jego przeciętny tygodniowy wymiar czasu pracy wynosi 40 godzin, czy też mniej. Pracownik taki może pracować na zmiany robocze.
System czasu pracy w skróconym tygodniu pracy wprowadza się przez odpowiednie zapisy w umowie o pracę (art. 150 § 3 k.p.).

Przykład
Czy praca w systemie skróconego tygodnia pracy określonym w art. 143 k.p. może być wprowadzona w regulaminie pracy?
Zastosowanie takiego systemu tylko na podstawie zapisów regulaminu pracy nie jest możliwe. Ten rodzaj organizacji pracy należy zastrzec w umowie o pracę.

Jedna myśl na temat “Skrócony tydzień pracy”

  1. I mam jeszcze jedno zapytanie – gdzieś czytałam o kosztach przejazdu autostradami i parkingów – czy coś się zmieniło w tym zakresie????

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *